Echoes on designing across scripts

Last Sunday, at the ATypI conference in Amsterdam, Alexandra Korolkova was awarded the Prix Charles Peignot for Excellence in Type Design. Although the award is for work in typeface design, Alexandra stands out for another reason: she has written, illustrated, and composed a book on typography within a very short time after graduation. I can’t read Russian, but I bought the book straight after she showed it to me in 2008, as a superb example of early achievement and determination. It also looks good.

In her acceptance speech Alexandra touched on the issue of typeface designers working in scripts they are not native to. The comments sparked some discussion on Twitter, when Laurence Penney noted the contrast with my article on Typographica reviewing the developments in global type design. My article encapsulated my research and practical experience in this area, rather than address the specific issue of contemporary designers working on multi-script typefaces. (I promised I’ll do this before too long.)

So far, so good. If nothing else, the exchange highlighted that the type world is not yet in agreement about the issue of designers shaping letters in scripts they can’t read. But this morning I was hunting for an unrelated reference and Spotlight brought up an email from the very first OpenType list that gave me that special feeling of

The email is dated 1 July 1998, and the subject is Matching glyphs from different scripts. It is part of a long thread, which does not survive complete in my archive, so it’s somewhat in medias res. I’ve anonymised the correspondents, and excised a short paragraph that was referring to another thread. Otherwise it’s as was.


Dear [A] and [B], I think you missed my point. Please let me explain.

First I wrote:

Greek certainly proves the point that, while proficiency in a non-native language helps the designer, it by no means an essential condition for excellence in type design.

This is supported by typefaces such as Porson Greek, Scholderer’s New Hellenic, the Max Steltzer Series 90 (via Schelter & Giesecke), more recently some of Matthew Carter’s designs. Although the first two knew classical Greek, the conditions of approaching a language as an object of scholarly observation and analysis based on a finite and immutable set of texts, and the conditions of reproduction of such texts, argue against the
classicists having a dynamic relationship with the language. A native user not only engages in dialogue, but also encounters the written/printed language in unknown format & content, and in huge variety. On the other hand, there are too many typefaces designed by Greek graphic designers / computer engineers / whatever in which the native familiarity with the language did not do the least good in terms of the typographical quality of their work. I cannot refer to examples here, since such typefaces are limited to the domestic market, but I promise to bring a folder with examples at ATypI 98 (I showed some examples in my talk at ATypI 97, if things go as planned these will get a wider airing in the coming months).

My point is that the ability to design a successful typeface, resides primarily in the ability to digest as much as possible of the script’s/language’s typographical tradition, analyse it in formal terms pertinent to typograhical design (which are not necessarily as exact as an engineer would have in mind) and apply the personal interpretation stemming from experience, opinion, and talent of the individual. The reason why non-native designers find Greek much harder than their native flavour of the Latin script is not their inability to converse in Greek, but the lack of continuous contact with a plethora of Greek letterforms. (To this you could add the lesser factor of the unfamiliarity with scribal letterforms, but this is a huge debate in typographical circles, and I would take it with a pinch of salt.)

[A] wrote:

I’m afraid you cannot convince me that you believe this when two breaths later you aver

My feeling … is that people at the right places are becoming much more aware of the need to *test a design with qualified native speakers ….* The problem with marketing would seem to be the budgetary and scheduling pressure for few test/feedback cycles. But still, I think the situation nowadays is better than a a decade or two ago.

I’m terribly sorry, but if you grant the requirement to test a design with native speakers — and then go on to decry the evil of budgetary constraints which allow only a “few” test / feedback cycles, you are not doing anything but confirming my original claim in different language. The glyphs may have been rearranged, but they appear to add up to the same point.

[A], I did not write: “test a design with native speakers”, I wrote: “test a design with qualified native speakers”. The “qualified” bit is at least as important — if not more so — than the “native” bit. The non-typographically aware reader is a very poor judge of typeface design, simply because familiarity with the language and the experience of daily exposure to a huge variety of written/printed letterforms makes reading a far from conscious excercise relying hugely on contextual deduction. This is well established and you can easily test yourself. The limited number of revision cycles (and note that I did not place “few” within quotes) simply encroaches on the amount of information the non-native type designer can receive from the _qualified_ native reviewer.

It is also very hard to accept that the type industry has more funds available for testing now than it did two decades ago ! … !

It probably does not. But the speed and ease of altering digital designs makes revision much easier than the production of hot-metal or phototype typefaces ever allowed, wouldn’t you agree?

Moreover I have problems with the implication that all the subtleties of a printed language can be resolved in a few “beta cycles”. A typeface is not some tacky little piece of software, no matter what technological clothes it wears.

Nobody suggested that “all the subtleties of a printed language” can be resolved in a few revisions, whatever these subtleties may be (which I am not sure I could answer conclusively). But I would think that it is beyond doubt that a promising design can be made at least adequate, if not quite good for producing printed/rendered texts in the language in question; and, of course, a design with no promise can be pointed out as such, so that no more effort is spent on it. Yes, a typeface is not a piece of software; it is a bunch of shapes and patterns of black and white whose designer intends to be preceived in a particular way. In other words, typefaces are subjective interpretations of relatively stable common denominators in a far-from-watertight cultural (in the broader sense) environment. It is precicely because of this definition that it is possible for a person with more experience/knowledge/ability/whatever to help another person with parallel qualifications to achieve a new subjective interpretation of these denominators that is accepted as valid within that cultural context.

I scent — perhaps I am being oversensitive? — a deeper implication here, that a great art/craft can be democratized to the point where virtually any “hack” can do it–an important postwar illusion that is gradually being punctured. […]

I think you are jumping to conclusions. Nowhere do I imply that it is possible to write a “Bible for Greek Type Design”. But I am certain that it is possible to put on paper unambiguously certain factors that affect significantly the probabilities a particular design has to be successful. For example, it is not possible to understand the development of Greek letterforms without correlating the changes in letterforms to political and cultural conditions a) within the Greek lands; and b) where Greek was used by non-Greek nationals. There’s nothing under this subject that cannot be put in a book (given the required research and effort) but much that contemporary type designers could not be bothered to delve into.

As a “beta tester” for Greek, I try to bring to the design process all the experience / knowledge / ability / whatever a design requires to be accepted by familiar users of Greek texts. I am confident that I give very good value-for-money, but I cannot guarantee the success of a typeface; that resides with the talent of the original designer. This factor, “the talent of the original designer”, is the only part of the  process that you can call an art. There’s more than one way of designing Greek. I can help the designer to make it “correct” Greek, but only the designer him/herself can make it beautiful.


I think [C]’s comment sums it up pretty well:
[…] The obvious answer to this dilemma is education and cooperation. We all need to learn from one another, and there will be mistakes but this is the only sensible way to go within our field. […]


Nothing new under the sun. (And, five years later, [C] would spearhead a project that marked a peak for cooperation in typeface design.)



I don’t remember when the OpenType list first went live. My earliest emails date from Q4 1997. For several years the list was probably the best source of information and expert opinion for people developing the OpenType standard. Since wide character sets and typographic “smarts” were part of the standard from the very beginning, it is no surprise that many discussions addressed issues in global typography.

The OpenType list of the early years is unique. This was one of the first online fora that documented script- and language-specific information for digital typography in a manner that, to subscribers at least, was easily accessible. If I remember correctly, early archives were lost in one of the server moves. Although these threads exist on subscribers’ personal archives, as far as I know they have not been made public. I’d love to be proven wrong.


Λυσία υστερόγραφο

[English text below]

Στην προηγούμενη ανάρτηση χρησιμοποίησα την αρχή από τον περίφημο λόγο του Λυσία για τα παραδείγματα. Στην Αναγέννηση, αλλά και αργότερα, οι λόγοι του Λυσία ήταν από τα βασικά κείμενα για τη μάθηση των ελληνικών (δεν τα έλεγαν «αρχαία ελληνικά» τότε, αλλά σκέτα «ελληνικά»). Σήμερα το πρωί προετοιμαζόμουνα για ένα εργαστήρι και μια ομιλία που θα δώσω στο TDC σε λίγες βδομάδες, και έπεσα πάνω στην έκδοση του Λυσία από τον Henri Estienne, του 1570: ένα πανέμορφο βιβλίο (πέντε πόντους πιο ψηλό από Α4, για να πάρετε μια ιδέα από την κλίμακα) με τα περίτεχνα ελληνικά του Garamond. (Συγκρίνετέ τα όμως και με τα γράμματα του Granjon).

(Για το αρχείο υψηλής ανάλυσης: κλικ στη φωτογραφία, και μετά στον υπότιτλο)

1575 Henri Estienne Lucian detail

A detail from Henri Estienne’s 1575 Lucian

Να όλη η σελίδα:

1575 Henri Estienne, Lucian

A page from Henri Estienne’s 1575 Lucian



A postscript on Lucian

In the previous post I used the opening from a speech by Lucian to talk about some typefaces supporting polytonic Greek. From the Renaissance onwards, Lucian’s texts were considered good sources for learning Greek (n.b. At the time Greek was just plain “Greek”, not “Ancient Greek”). This morning I was preparing some material for my upcoming TDC Salon talk and Greek workshop, and took out Henri Estienne’s 1570 Lucian: a beautiful book (about four inches taller that Letter size, to give you a sense of its scale) set in Garamond’s ornate Greek. (Do compare these types with Granjon’s Greek, though.)

(For the hi-res images: click on the image, and then on the subheading.)

Πολυτονικά με καθαρή συνείδηση

Χαζεύοντας το απολαυστικό και ταυτόχρονα εξοργιστικό This.Is.Greece. είδα την Κα Κανέλλη να ωρύεται, μεταξύ των άλλων, και για την έλλειψη γραμματοσειρών για τη σωστή γραφή της ελληνικής γλώσσας στους υπολογιστές. Υπέθεσα ότι εννούσε πολυτονική γραφή. Είπε διάφορα η Κα Κανέλλη για McDonalds και ξεπουλήματα, για τα οποία δε γνωρίζω τίποτα. Ξέρω όμως κανα-δυό πράγματα για τα πολυτονικά στους υπολογιστές. Να λοιπόν μερικές γραμματοσειρές που αξίζει να έχει υπόψη όποιος γράφει σε πολυτονικό, που είναι είτε ελεύθερες για κατέβασμα, ή έρχονται μαζί με το λειτουργικό, ή περιέχονται σε κάποιο πακέτο όπως το Microsoft Office, ή τα πακέτα της Adobe, που χρησιμοποιούνται από σχεδόν όλους στο χώρο της τυπογραφίας. Δηλαδή υπάρχει μεγάλη πιθανότητα να υπάρχουν στον υπολογιστή όποιου ασχολείται με τη γλώσσα, ή την τυπογραφική παραγωγή.

Η λίστα που δίνω δεν είναι καθόλου εξαντλητική, αλλά περιορίζεται σε γραμματοσειρές στις οποίες έβαλα το χέρι μου κι εγώ, και μπορώ να βεβαιώσω ότι αντιπροσωπεύουν σημαντική επένδυση σε έρευνα και εξέλιξη. Επίσης, είναι από έγκυρες πηγές, που σημαίνει ότι μπορούμε να έχουμε εμπιστοσύνη στην ποιότητα του λογισμικού. Εκτός από πολυτονικά Ελληνικά, οι περισσότερες καλύπτουν ευρεία Κυριλλικά, και μεγάλο εύρος του Λατινικού.

Με χρονολογική σειρά, λοιπόν, οκτώ συν μία γραμματοσειρές που μπορεί εύκολα να έχει στη διάθεσή της η Κα Κανέλλη:

1 Adobe Minion Pro (2000)

Η πρώτη σημαντική γραμματοσειρά σε πρότυπο OpenType με ουσιαστική κάλυψη του ελληνικού αλφάβητου, από τις μέρες ακόμα που το πρότυπο Unicode δεν είχε κατασταλάξει (υπάρχουν, δηλαδή, σημαντικές διαφοροποιήσεις ανάμεσα στην πρώτη και τις μετέπειτα εκδόσεις της γραμματοσειράς). Πολλά από τα βασικά ερωτήματα για την εξέλιξη και τυποποίηση των πολυτονικών ελληνικών γραμματοσειρών έγιναν μέσα από την Minion Pro, που με τη σειρά της αποτέλεσε άτυπο πρότυπο για πολλούς σχεδιαστές. Όπως σχεδόν όλες οι ιστορικές γραμματοσειρές κειμένου του Robert Slimbach, η Minion Pro προσφέρεται σε πολλές παραλλαγές βάρους και πλάτους, αλλά και τεσσάρων οπτικών μεγεθών.



2 SIL Gentium (2003)

Μια ιδιαίτερα σημαντική γραμματοσειρά, από τις πρώτες με εκτεταμένη κάλυψη στα τρία ευρωπαϊκά αλφάβητα και πλήρη ενσωμάτωση στο πρότυπο Unicode (το λατινικό τμήμα καλύπτει μέχρι και τις Αφρικανικές γλώσσες νότια της Σαχάρας). Εξελίχθηκε από τον ήδη έμπειρο σχεδιαστή Victor Gaultney ως τμήμα των μεταπτυχιακών σπουδών στο πανεπιστήμιο του Reading, για λογαρισμό του οργανισμού SIL. Ως η πρώτη ελεύθερη Unicode γραμματοσειρά ποιότητας με πολυτονική κάλυψη, η Gentium κυριολεκτικά μεταμόρφωσε την υποστήριξη ελληνικών σε όλα τα πανεπιστήμια όπου υπάρχουν έδρες σπουδών ελληνικής γλώσσας, καθώς και τους εκδότες δίγλωσσων εκκλησιαστικών κειμένων (μια σημαντική αγορά, ειδικά στις ΗΠΑ). Δεν είναι υπερβολή να πούμε ότι δεν υπάρχει πανεπιστήμιο εκτός Ελλάδος που να μην έχει εγκατεστημένη αυτή τη γραμματοσειρά. Διατίθεται ελεύθερα από αυτή τη σελίδα.


3 Adobe Garamond Premier Pro (2005)

Ενώ η Minion Pro είχε λειτουργικό λόγο ύπαρξης, και σαν τετοια είναι πιο συντηρητικά σχεδιασμένη, η Garamond Premier Pro (GPP) αποσκοπούσε στο να αναθεωρήσει τα δεδομένα των γραμματοσειρών κειμένου (μην ξεχνάμε ότι την εποχή που η GPP έπαιρνε το πράσινο φως οι περισσότεροι σχεδιαστές χρησιμοποιούσαν ακόμα μια πλημμύρα από Type 1 γραμματοσειρές με 8-μπιτες συνθέσεις χαρακτήρων: τα πρώτα δοκίμια που είδα, ήδη αρκετά αναπτυγμένα, ήταν το 2003). Η γραμματοσειρά επέστρεψε στις ονομαστικές της ιστορικές ρίζες (δηλαδή τα ελληνικά γράμματα του Garamond και του Granjon) αλλά είναι ξεκάθαρα εηρεασμένη από τα μετέπειτα ελληνικά γράμματα του Didot — και ορθά, αφού απευθύνεται στο σύγχρονο αναγνωστικό κοινό. Πάνω από όλα όμως είναι η γραμματοσειρά που έδειξε ότι η ιστορική ελληνική τυπογραφία μπορεί να εμπνεύσει αξιόλογες νέες δουλειές, που δουλεύουν πολύ καλά σε ρέοντα κείμενα. Και αυτή έχει πλήθος παραλλαγών στα βάρη.


4 Microsoft CT Cambria (2007)

Αν και διατέθηκαν το 2007, οι γραμματοσειρές της Microsoft ήταν έτοιμες σχεδιαστικά ήδη από το 2004. Το σύνολο του προγράμματος αποτελεί αξιοσημείωτο έργο, καθώς είναι η πρώτη φορά που τα τρία βασικά αλφάβητα σχεδιάστηκαν παράλληλα, αντί οι ελληνικοί και κυριλλικοί χαρακτήρες να ακολουθήσουν τους λατινικούς. Όταν η Cambria επιλέχτηκε για να εξελιχτεί σαν βασική γραμματοσειρά «εργασίας» προστέθηκαν εκτεταμένα πολυτονικά, αλλά και μαθηματικοί χαρακτήρες. Οι γραμματοσειρές ClearType είναι σχεδόν παντού: υπάρχουν σε κάθε υπολογιστή με σύγχρονο λειτουργικό Windows, κάθε υπολογιστή ανεξαρτήτως λειτουργικου με σύγχρονο Office, ή οποιονδήποτε υπολογιστή έχει εγκατεστημένο το PowerPoint Viewer (που διατίθεται ελεύθερα).


5 Arno Pro (2007)

H Arno Pro, σχεδιαστικά ανάμεσα στη Minion Pro και την GPP, χρησιμοποιείται εκτεταμένα σε εκδόσεις τόσο με ρέοντα κείμενα, όσο και σε ειδικές εκδόσεις όπως τα λεξικά, οι γλωσσολογικές μελέτες, και οι δίγλωσσες εκδόσεις. Όπως και οι υπόλοιπες γραμματοσειρές κειμένου της Adobe, η πλήρης οικογένεια έχει πολλές παραλλαγές βάρους και εύρους.


6 SBL Greek (2009)

Μία ιδιαίτερα όμορφη γραμματοσειρά, πιθανότατα η καλύτερη ενημέρωση του ιστορικού μοντέλου του Didot (από τον John Hudson, σχεδιαστή με μακρά ενασχόληση με την ελληνική τυπογραφία). Η γραμματοσειρά έχει ίσως το πιο εκτεταμένο σύνολο χαρακτήρων για Ελληνικά κείμενα που μπορεί κανείς να βρει στην αγορά: έχει σχεδιαστεί με κριτήριο τις ανάγκες των μελετητών της Γραφής, και σαν τέτοια καλύπτει και ανάγκες πολλών συγγενών επιστημών (π.χ. παλαιογραφία). Το «πρόβλημα» βέβαια είναι ότι ως γραμματοσειρά μεταγραφής χειρόγραφων δεν παρέχει παρά ένα βάρος. Διατίθεται ελεύθερα από αυτή τη σελίδα.


7 Adobe Text Pro (2010)

Μια γραμματοσειρά με έξι μόνο μέλη (τρία βάρη, συν τα πλάγιά τους) αλλά σύγχρονη σχεδιαστική προσέγγιση στο σύνολο των χαρακτήρων, και στην εμφάνισή της στην οθόνη και τις εκτυπώσεις, κατάλληλη για κείμενα όπου το πλήθος των παραλλαγών είναι περιττό. Ο,τιδήποτε έκανε κάποιος παλαιότερα με την μετριότατη Times Greek, μπορεί να κάνει πολύ καλύτερα με την Adobe Text.


8 Brill (2011)

Μια γραμματοσειρά που σχεδιάστηκε για να αντικαταστήσει το πλήθος των γραμματοσειρών που χρησιμοποιούσε ο εκδοτικός οίκος Brill, που ειδικεύεται στις ακαδημαϊκές εκδόσεις. Για το ελληνικό τμήμα ο John Hudson προσάρμοσε τα καθιερωμένα πρότυπα στις ειδικές ανάγκες του οίκου. Ο Brill ακολούθησε το παράδειγμα της Gentium, και διαθέτει τη γραμματοσειρά ελεύθερα με σκοπό να υποστηρίξει τους συγγραφείς και επιμελητές. Διατίθεται ελεύθερα από αυτή τη σελίδα.


[Συν μία] GFS Didot (2007)

Όπως σημείωσα πιο πάνω, σε όλες αυτές έχω συνεισφέρει, αλλού περισσότερο, κι αλλού λιγότερο. Δε μπορούμε όμως να μιλάμε για πολυτονικές ελληνικές γραμματοσειρές χωρίς να αναφέρουμε τη συνεισφορά της Ελληνικής Εταιρείας Τυπογραφικών Στοιχείων, με κύριο συντελεστή το Γιώργο Ματθιόπουλο. Οι γραμματοσειρές της ΕΕΤΣ βασίζονται σε ιστορικά πρότυπα, και προσφέρονται όλες ελεύθερα. Από αυτές ξεχωρίζω την Didot, που υπάρχει σε δύο εκδόσεις (με λατινικά, ή με εκτεταμένα πολυτονικά).


Υ.Γ. Με σοφή προτροπή του φίλου zvr προσθέτω μια διευκρίνηση: όλες αυτές οι γραμματοσειρές συνοδεύονται από EULA, δηλαδή συμφωνία παραχώρησης δικαιωμάτων χρήσης. Άλλες επιτρέπουν να τις αλλάξεις, άλλες όχι. Άλλες επιτρέπουν μόνο μη-κερδοσκοπική χρήση (π.χ. η Brill) και άλλες μόνο όταν έχεις το λογισμικό της εταιρείας. You get the picture, διαβάστε την άδεια χρήσης. Το βασικό σημείο είναι ότι, από τη στιγμή που ήταν ρεαλιστικό, η υποστήριξη πολυτονικών επιτεύχθηκε και μάλιστα με τρόπο που να επιτρέπει σε χρήστες να γράψουν, να διαβάσουν, και να διακινήσουν πολυτονικά Ελληνικά.

Θα ήταν ωραίο το Υπουργείο Πολιτισμού / Παιδείας / οποιοδήποτε τέλος πάντων, κάποια στιγμή στα πρώτα χρόνια της περασμένης δεκαετίας (ή και νωρίτερα — άνθρωποι σαν τον zvr μιλούσαν για την υποστήριξη ελληνικών απο το 94–95 ήδη) να είχε επιδοτήσει κάτι σαν κι αυτό που έκανε η SIL με τη Gentium, ή η SBL με τη δική της. Και βέβαια αυτοί οι οργανισμοί έχουν τα συμφέροντα και τις σκοπιμότητές τους, αλλά και το όποιο Υπουργείο έχει στόχο την υποστήριξη, ενίσχυση, και εξάπλωση της γλώσσας. Το ότι οι όποιες προσπάθειες δεν έδωσαν μια ελληνική γραμματοσειρά αναφοράς σε διεθνές επίπεδο είναι λυπηρό. (Είναι μεγάλο ζήτημα αυτό το «γραμματοσειρά αναφοράς», και χρειάζεται ολόκληρη ανάρτηση από μόνο του. Ενδεικτικά να πώ ότι μόνο η κωδικοποίηση της αυτόματης αλλαγής από πεζά σε κεφαλαία στις γραμματοσειρές της Adobe πήρε μήνες δοκιμών – και ακόμα δε δουλεύει παντού σωστά, για λόγους που δεν έχουν θέση εδώ).



Preparation for Greek typeface design

Here is a short list of references for students beginning to work on Greek. It is not exhaustive by any measure, only a starting point. I list some historical texts, for the necessary grounding in the development of the [typographic] script, and some typefaces that are good examples of practice. (Don’t get all worked up about the typefaces on the list: each one listed may have unresolved issues, just as many good ones may not be listed. This is, after all, an introductory list. Also, I only include work I know in detail.) All texts are in English. (For MATD students: all items exist in the University Library, or the Department Reading Room, and in my office.)

Manuscripts and writing 

Books with manuscripts and images of rare books might be good; there are some truly comprehensive editions of Greek manuscripts (like Greek literary hands by C H Roberts, in two volumes, and Repertorium der griechishen Kopisten, in three volumes. It is important to get a feeling for Greek writing, as it is (and was) done on entirely different models than western writing. In short, the the arm rotates freely, and the nibs (when not round) are cut with an opposite bias. If the titles above are not available, look up sources on Byzantine scribes. (But note: if you do general searches online, you must focus on secular or less formal documents, rather than the very ornate manuscripts of the Empire.)

As with all unfamiliar scripts, doing some writing exercises is essential to understand the entry and exit strokes, and the structure of the letterforms. I have included two sheets for practice in a zipped archive; use a pencil or other “direction-agnostic” tool when starting with writing exercises.

Typographic history

Victor Scholderer’s Greek printing types 1465–1927 catalogue is a good historical introduction. It stops in 1927, and has a specific bias. Scholderer outlines helpfully the three early strands of Greek typeface “design”: the upright joined style of Zacharias Kalliergis, the eventually dominant Aldine style, and the short-lived Complutensian. (I put “design” in quotes since “typemaking” would be more appropriate term. Our current interpretation of “design” implies a level of deliberation an reflection that did not apply at the time.) There is a somewhat rare original (500 copies only, grab one if you find it on sale) and a reprint from 2004 or so, with new essays by John Bowman and Martin Davies added. (Oak Knoll sells it in the US, and independent booksellers elsewhere.) The original has some exceptional reproductions in collotype, worth the price of purchase alone.

If you read this you can safely skip Robert Proctor’s The printing of Greek in the fifteenth century (1900), the other key text for early Greek printing, which is also more limited in coverage. (If interested, you can get a free PDF of Proctor’s book.)

H. D. L. Vervliet had published significant texts on the history of Greek typefaces. The Journal of the Printing Historical Society has two relevant articles: “Greek printing types of the French Renaissance: the ‘grecs du roy’ and their successors” (in new series no 2, 2000) and “The Greek typefaces of the early French Renaissance” (in New Series no 4, 2002).

John Bowman’s Greek printing types in Britain: from the late eighteenth to the early twentieth century is based on his PhD (Reading, 1988). It is interesting in its totality, but has an invaluable second chapter where forms from different typefaces are compared. It is published by Typofilia, and should be available to order via independent booksellers.

Michael Macrakis’s Greek Letters: from tablets to pixels has some articles that are very useful, and a few that are not very helpful, or under-researched. Some are out of date. But John Bowman and John Lane’s are essential reading.

I wrote an article in Language, Culture, Type (ed. John D Berry, ATypI/Graphis 2002) with some basic ideas on the development of Greek typeface design. Also, I posted a couple of short texts on Typophile, one in a thread on Garamond Premier Pro encapsulating the history of Greek typefaces, and one on Greek scripts that comments on the model that designers need to have in mind.

There are also some useful comments on parallel script development in the booklet produced by Microsoft to document the development of the ClearType typefaces, Now read this (2003). According to a recent Typophile thread, it may eventually be available as a PDF. Regardless, the typefaces are relatively easy to view, since they are available with Microsoft Office.

Typefaces to study

In addition to the historical examples illustrated in the publications above, it is worth studying good examples. My list below is not exhaustive, and is only focused on text-intensive typefaces.

– Start with the Didot Greeks, which defined the contemporary modulated-stroke style; and

– the Monotype hot metal monoline / low contrast Greeks, which were models for Greek adaptations of Latin sans serifs

I omit on purpose the first batch of phototypesetting Greek typefaces, which were intentionally “Latinised”. Contemporary digital typefaces to look at:

– the ClearType family: the Greeks in all are good enough, but Gary Munch’s Candara is a superb example of fresh thinking.

– Robert Slimbach’s modulated Greeks: Garamond Premiere Pro offers a re-interpretation of a historical standard; Arno Pro, a versatile update of a calligraphy-inspired family, and the relatively new Adobe Text Pro (which always makes me think “This is what Times Greek should look like!”).

– Jeremy Tankard’s Greek typefaces: his Bliss Pro (as well as the CT Corbel) are exemplary low-modulation Greeks.

– Frantisek Storm’s Anselm Sans Pro and Anselm Serif Pro show a successful adaptation of Greek to a very eclectic style.

– Peter Bilak’s Fedra Greeks (the family is massive, and in the serif styles I strongly prefer Serif B over A). The extensive weights and styles of Fedra have made it extremely popular within Greece in recent years, mostly in newspapers and magazines.

– Hoefler & Frere-Jones’ Whitney Greek, a very good example of a Greek extension to a successful Latin family

Last but not least, John Hudson’s SBL Greek is probably the best updating of the traditional Didot style, with a twist. It has a massive character set, but unfortunately only one weight. It is a free download from the SBL site.

There have been some very good custom jobs, like the Vodafone Greek corporate typeface done a few years back by DaltonMaag (unfortunately the site does not show the Greek portion of the job) and the localised Cheltenham for the Greek edition of the New York Times (not easily seen online, if you don’t know Greek). Others are similarly difficult to see.

Student typefaces

Some very good Greek typefaces have been designed by students at the MATD. Here’s a small selection:

– Ben Jones’ Emrys (2011), an interpretation of a low-contrast style with an incised feel.

Toshi Omagari’s Marco (2011), a contemporary modulated style.

– Riccardo De Franceschi’s Ginnasio (2010), a typeface for reference editions.

– Alice Savoie’s Capucine (2007), a novel style reminiscent of a modulated brush stroke. The typeface is now published commercially by Process Type Foundry.

Postscript: letter grouping

If you are starting to design Greek letters, it is good to avoid the alphabetic sequence. A good basic set to begin with is alpha / epsilon / eta / iota / mu / rho (α, ε, η, ι, μ, ρ) which give a structure to the main counters, and some form to instrokes and outstrokes. This sequence will also allow many typical test words, such as είμαι, αίμα, ηρεμία, άρμη, ρήμα, ημέρα, ερημιά.

Try to group letters by their features. Here’s one grouping:

αδορσυωφβθ  ες  ηιμ  γνχλ  ζξ  κ  πτ  ψ[φ long]

And another (with thanks to IV):

αηιμυ ψφ βδεθορσω  πτ  ζξς  γκλνχ